Wist U dat de visualisatie van de Russische veldtocht van Napoleon door Minard geschreven in 1861 als één van de beste grafieken aller tijden wordt beschouwd. Het is daar geweest dat Napoleon zei "een plaatje zegt meer dan duizend woorden".

Het gaat hierbij om de vraag Hoe komt het toch dat we in één oogopslag een gegevensvisualisatie kunnen overzien, terwijl het lezen van een tekst over hetzelfde onderwerp dikwijls veel meer tijd kost?

Het verhaal speelt zich af tijdens de veldtocht van Napoleon naar Rusland in1812.

Graaf de Ségur schreef een prachtig boek over de veldtocht van Napoleon Bonaparte (1769-1821) naar Rusland in het najaar van 1812, waarbij het enorme leger van Napoleon steeds verder Rusland in werd gelokt, terwijl de herfst inviel en het steeds kouder werd.

Daarbij kwamen ongeveer een half miljoen soldaten om. Van de ongeveer 15.000 Nederlanders, overleefden slechts 500 de tocht.

Terwijl het boek enige uren lezen vergt, maakte de befaamde grafiek van Minard uit 1861 de ellende van de veldtocht in een paar oogopslagen duidelijk.

We zien de brede lijn, die de route naar Moskou aangeeft en waarvan de breedte evenredig is met het aantal soldaten, steeds smaller worden. Op de dramatische terugtocht werd de rivier de Berezina overgestoken via gammele bruggen onder hevig Russisch artillerievuur en onder aanhoudende aanvallen van de gevreesde kozakken.

Een vroegere inwoner van mijn woonplaats Zuidlaren, Frederik Maurits van Heiden wiens familie op de havezathe Laarwoud woonde, bracht het er levend af. Hij noteerde in zijn zelfgeschreven staat van dienst: geblesseerd aan het been bij het oversteken van de Berezina, doch volkomen hersteld . Later sneuvelde hij in de slag bij Waterloo tegen Napoleon in 1815.

bron: Jan Kraak, Rekencentrum RuGroningen, 27 mei 2010 [geediteerd]